Hogeschool Gent ondersteunt middelbare scholen voor Dokeos

Dokeos is een krachtige en snel evoluerende elektronische leeromgeving die in alsmaar meer universiteiten en hogescholen wordt gebruikt. Dokeos is Open Source, iedereen kan de software installeren en bijdragen aan de verdere ontwikkeling.
Open Source projecten hebben een brede gebruiksbasis nodig voor hun continuïteit. Middelbare scholen anderzijds beschikken vaak niet over de nodige middelen (financieel of knowhow) om een leeromgeving op te zetten. Om die redenen is Digitaal Leren (Hogeschool Gent) in samenwerking met nNed (HoGent en UGent) gestart met een kleinschalig project waarbij scholen een volledige oplossing krijgen aangeboden. “Hogeschool Gent ondersteunt middelbare scholen voor Dokeos” verder lezen

“Wie leest er nu nog boeken?”

Deze en vorige week in de blogosphere enkele artikels die de aandacht trekken… Het gaat over de veranderende rol van bibliotheken in een geïnformatiseerde maatschappij (en, meer specifiek, in het onderwijs).

Iedereen heeft er wel zijn zeg over… De bibliotheek als vezamelplaats van boeken lijkt sowieso erg uit de mode. Zo is er het experiment aan de bibliotheek van de University of Texas, waar een groot deel van de boekencollectie verwijderd wordt om plaats te maken voor zitplaatsen voor groepswerk of zelfstudie, (veel) computers, een goeie (draadloze) internetconnectie en laptops. De moraal is dat een bibliotheek een ontmoetingsplaats wordt bij en tijdens de studie, en niet langer een (al dan niet gebruikte) collectie boeken blijft. Wie kan daar iets op tegen hebben?

““Wie leest er nu nog boeken?”” verder lezen

Actua – Amerikaans leerkracht laat zijn leerlingen wekelijks een Podcast maken

Amerikaans leerkracht laat zijn leerlingen wekelijks een Podcast maken
De New York Times bericht over Bob Sprankle, een leerkracht in Wells in de Amerikaanse staat Maine. Sprankle gaat erg ver op het vlak van e-Leren in het lager onderwijs. Zijn leerlingen in het 3e en 4e leerjaar maken zelf wekelijks een podcast, weblogs, een nieuwsbrief, e.d. Je kan de podcasts hier downloaden om ze te beluisteren, of je kan je ook abonneren op de uitzendingen.
Lees verder in de New York Times

Europese netwerken richten organisatie op voor kwaliteit in e-Leren
In het tijdschrift van de Leuvense netwerkorganisatie EuroPace lezen we dat een aantal Europese organisaties op 30 juni samen EFQUEL hebben opgericht, een internationale stichting voor ‘Kwaliteit in e-Leren’.
Lees verder in PaceSetter – August, 2005 nr. 04

Verbeterde Podcasting

Eindelijk zijn we zover. De ‘enhanced podcast’ is er! Dit is waarschijnlijk wat de podcast nodig had om bruikbaar te worden in m-learning (mobiel leren)!
Via de edu_rss van Stephen Downes kwam ik op het spoor van een handleiding door Phillip Torrone over het maken van ‘enhanced podcasts’.

Apple Podcast Icon
Waarom is dit een revolutie? Omdat je nu niet meer naar een ongestructureerde audio-stroom hoeft te luisteren. Eindelijk kan je chapter-tracks toevoegen, illustraties of slide-shows. Opeens worden – in mijn bescheiden opinie – podcasts nuttige leermaterialen. Voordien was de beperking tot zuivere audio een serieuze molensteen rond de nek van de podcast. Zeg nu zelf: wie wil – of kan – er gericht naar een stuk audio van 45 minuten of een uur luisteren om daar een boodschap uit te halen of om er iets uit te leren.
“Verbeterde Podcasting” verder lezen

Artikel over podcasten

Gisteren stond er een interessant artikel in De Tijd over podcasten. De eerlijkheid gebiedt mij om te zeggen dat ik niet helemaal objectief ben (als u verder leest, begrijpt u wel waarom).

Vooral de brede kijk op het fenomeen podcasten spreekt mij aan. Ook het onderwijs komt in dit artikel aan bod. Ik heb geen toegang of een link tot de krant en plaats daarom het volledige artikel in deze post. Met dank aan LVB voor de tip en de mensen van De Tijd voor hun vriendelijke medewerking (oa. William Visterin en Erika Racquet).
“Artikel over podcasten” verder lezen

Pief Poef Paf en gij zijt af !

games

We deden het al in het zesde leerjaar bij meester Jef. Die verdeelde de klas in vijf groepjes die tijdens het schooljaar tegen elkaar moesten strijden (meestal virtueel). Voor elke toets die één van de groepsleden verprutste, kreeg de groep een minpunt, voor elke goeie daad die iemand deed, een pluspunt. Het heeft lang geduurd voor ik een klas even enthousiast zag zijn bij overhoringen of huistaken. Het team zorgde er zelf voor dat de slechtere leerlingen bijgewerkt werden (want anders vlogen de groepspunten te snel de deur uit).

En nu – zo’n 20 jaar later – spreekt men over dé nieuwe grote hype in (e)leerwereld : ‘gaming’… “The more things change, the more everything stays the same”.

Desalniettemin merk ik op hoeveel extra mogelijkheden docenten krijgen om spelvormen in hun onderwijs te integreren. Het leerproces wordt er authentieker, speelser, plezanter, uitdagender en vooral beter door (zie bvb hier of hier (al in 2001!) of hier ).

“Pief Poef Paf en gij zijt af !” verder lezen

Webfeeds importeren en presenteren met Drupal

Drupal, een CMS met Vlaamse roots, geniet de laatste maanden van een exponentieel groeiende populariteit. De populariteit is terecht, in het rijtje van open Content management systemen is het van bij aanvang een buitenbeentje geweest. Niet zozeer omdat het meer functionaliteit heeft dan andere software maar omdat in de kernfunctionaliteit minstens evenveel de nadruk ligt op mogelijkheden voor sociale interactie als op beheer van tekst en bestanden. Twee jaar geleden al, toen we drupal kozen voor het intranet van onze afdeling, was het bijvoorbeeld (bij mijn weten) het enige softwarepakket van dit type dat standaard voor elke gebruiker een eigen blog voorzag.

Maar ik heb de indruk dat het in onze regio nog weinig in een educatieve context wordt gebruikt. Is dat zo? In elk geval heeft het een aantal interessante troeven. Behalve dat het een effectieve manier is om voor een groep gebruikers in één keer zonder al te veel configuratie-perikelen persoonlijke blogs aan te maken, is er bijvoorbeeld ook een zeer flexibel categorizeringssysteem en het mooie concept ‘collaborative book‘.

“Webfeeds importeren en presenteren met Drupal” verder lezen

Populaire webapps als bouwstenen van een leeromgeving

Als ik het tempo bekijk waarmee nieuwe webapplicaties de aandacht opeisen en bovendien zie in welke mate studenten die graag (en goed) gebruiken, dan vraag ik me af of we eigenlijk wel nood hebben aan geïntegreerde digitale leerplatformen. En dan vooral aan het type alles-in-één softwarepakket dat alle aspecten van het leergebeuren moet gaan beheren.

Ter nuance en voor alle duidelijkheid heb ik enkel ervaring met universiteitsstudenten (K.U.Leuven japanologie) en eigenlijk mag die vraag gerust als retorisch beschouwd worden. Maar het idee om bestaande populaire webtoepassingen te gebruiken als bouwstenen van een digitale leeromgeving lijkt me wel de moeite om te exploreren. Naast hun aantrekkingskracht hebben furl/del.icio.us, connotea, flickr, elgg en zelfs minimalistische toepassingen als tada-lists en tiddlywiki het eenvoudige feit gemeen dat ze rss-feeds genereren. Bundel en aggregeer die rss-feeds enigszins beredeneerd in een doorsnee cms, voeg daar wat blogmogelijkheden aan toe en je komt al een heel eind. In afwachting van het ultieme leerplatform op zijn minst al ver genoeg om een aantal items in Maarten Cannaert’s verlanglijstje mee af te vinken.

“Populaire webapps als bouwstenen van een leeromgeving” verder lezen

Back to the USA “On The Road”

In juli vertrek ik terug naar de US om 14 dagen les te geven (en te volgen) aan leerkrachten uit gans Amerika, Canada en Australië.
Dit is de tweede maal dit jaar. De eerste maal onder de Paasvakantie in Los Angeles. Nu is het richting San Francisco in het plaatsje San José.

Waarom zal je je afvragen, gaat een leerkracht uit België naar de US, waarom wordt hij gevraagd om dààr les te geven? Zoals in mijn voorgaande artikel, niet omdat wij het beste onderwijssysteem hebben. maar om ervaringen uit te wisselen. Ervaringen zijn belangrijk in het onderwijs, en ver daar buiten. Je kan mensen op weg helpen, ze raad geven, ze bagage meegeven om hun weg te kunnen gaan.
Hun weg moeten ze gaan, die kan niemand ze wijzen, maar je kan als (oude) leerkracht wel een wegwijzertje zijn op hun pad. Daarom ga ik naar ginder met nog drie andere Europeanen om ze in het Westen een weg te tonen die mogelijk zou kunnen zijn voor hen, vrijblijvend natuurlijk.

In de Angelsaksische landen houden ze van verhalen “Story Telling” wij zij dat wat kwijtgeraakt, goed dat het nu het “H.C. Andersen jaar” is om ons daar even aan te herinneren. Je ziet dat ook aan het succes van de boeken van Harry Potter. In ons onderwijs komt dit veel te weinig aan bod vind ik. Te veel prestige te weinig creativiteit en verhalen. Spijtig voor de leerlingen die graag vertellen en naar verhalen willen luisteren. Creativiteit wordt geboren uit ontdekkingszin, explore, discover. je eigen wereld scheppen met de mogelijkheden die je hebt. Daarna andere mogelijkheden gaan zoeken in de kunst of techniek.
“Back to the USA “On The Road”” verder lezen

Leren is een sociaal proces – waarom reflecteren onze digitale leeromgevingen dit niet?

Klas www.norton.mec.edu

Leren is een sociaal proces, zo leerde Vygotsky ons al ergens lang geleden. De ‘oude’ klas (hier enigszins karikaturaal afgebeeld) is gelukkig in ons reguliere klassikale onderwijs niet meer terug te vinden. Actief onderwijs, met coachende leerkrachten en actieve sociale leerlingen, is gelukkig al een tijdje een courante onderwijscontext in Vlaanderen.

Waarom heb ik dan de indruk dat onze ‘moderne’ digitale leeromgevingen eerder een stap terug zijn op didactisch vlak dan wel een goeie stap vooruit?
“Leren is een sociaal proces – waarom reflecteren onze digitale leeromgevingen dit niet?” verder lezen

Stephen Downes – Principes van effectief e-leren

Via Wilfried Rubens’weblog dit leuke stukje gevonden van de hand van Stephen Downes over drie principes die succesvol van onsuccesvol e-leren onderscheiden.

  • Interactie – het gaat hierbij vooral om interactie met de leerstof, en minder met andere lerenden. Dit is wat moeilijk te slikken voor aanhangers van sociaal constructivisme, maar er zit wel wat in zijn argumentatie.
  • Gebruiksvriendelijkheid: ‘consistency’ & ‘simplicity’ – Deze twee aspecten van gebruiksvriendelijkheid zijn inderdaad al langer algemeen aanvaard in de wereld van de mens-machine interactie. ‘Consistency’ geeft aan dat je doorheen je e-leermateriaal best een gelijke interface en een gelijke structuur hanteert, waardoor je materiaal en de interactie ermee voorspelbaarder wordt. ‘Simplicity’ verwijst dan weer naar de nood om je materiaal zo simpel mogelijk te maken, zonder al teveel toeters en bellen.
  • Relevantie – Zoals Wilfried Rubens in zijn commentaar aangeeft, is het begrip relevantie het moeilijkste te plaatsen en te definieren. Relevantie is immers afhankelijk van de plaats en de context van, en de toegang tot het e-leermateriaal. Het idee van anytime anywhere learning is iets wat Rubens niet zo genegen is, en wat inderdaad een natte droom van heel wat commerciele leveranciers lijkt te zijn.

“Stephen Downes – Principes van effectief e-leren” verder lezen

Een portfolio: een inleiding

Zoals ik in mijn eerste post al heb verteld, is een deel van mijn job het opzetten van een project rond portfolio’s op het Departement Lerarenopleiding van de Hogeschool Gent. We zijn dit semester gestart met een proefproject rond stagebegeleiding via ePortfolio’s: een zevental studenten 3e jaar Leraar Lager Onderwijs hebben voor hun laatste stageperiode hun portfolio’s elektronisch bijgehouden.
Vorige week was er evaluatie van dit project. De resultaten waren op zijn minst interessant en verrassend te noemen en waren meteen de aanzet voor deze artikelreeks rond ePortfolio’s
Vandaag wil ik graag een achtergrond schetsen ivm. deze fameuze ePortfolio’s. In een tweede artikel zal ik dieper ingaan op de manier waarop dit project werd opgezet binnen onze hogeschool, en tenslotte zal ik in een derde artikel de resultaten van dit project bespreken.

First things first, echter: wat is een ePortfolio? “Een portfolio: een inleiding” verder lezen

Visie! (Deel 2.)

Ik zie veel docenten enthousiast (misschien naief?) aan onderwijsvernieuwing doen… Ze werken met probleemgebaseerd onderwijs, gebruiken de digitale leeromgeving, proberen e-toetsen te maken… Telkens valt het me op hoe belangrijk de rol van het beleid hierin is.
Ga je als instelling dit soort activiteiten stimuleren? Ga je het promoten? Of veronderstel je dat dit niet meer dan normaal is en dat innovatie hoort bij elke onderwijsopdracht?

Innoveren gaat steeds gepaard met kinderziekten en kleine (soms ook grotere) probleempjes. Studenten lopen verloren in je leeromgeving, het discusieforum komt niet van grond, je e-test crasht op het ultieme (pijnlijke) moment…
Ik ken meerdere voorbeelden van docenten die in hun jaarlijkse studentenbevraging tegen de lamp lopen en enorm teleurgesteld zijn omdat – laten we het daar over eens zijn – studenten nu eenmaal niet staan te trappelen voor innovatie. Je moet als instelling bereid zijn om ruimte te geven (zowel qua middelen als qua tijd als qua evaluatie) aan docenten die innoveren (of proberen dat te doen).

Het risico bestaat dat – zonder een duidelijke visie en daar bijbehorende actielijnen – het beleid de indruk wekt dat het er allemaal niet echt toe doet op voorwaarde dat A) de studenten blij zijn en B) het slaagcijfer voldoende hoog blijft.

Hoe kan het beleid dan wel zijn rol vervullen als ‘inspirator/facilitator’ ? “Visie! (Deel 2.)” verder lezen

Visie? (deel 1.)

Waarom is het zo belangrijk dat onderwijsinstellingen zich bewust worden van hun visie op e-leren? Weinig woorden die zoveel ‘lucht’ lijken te bevatten dan een ‘visie’… ‘Visie’ heeft als synoniemen ‘opvatting’, ‘standpunt’, of ‘oordeel’. En vaak zijn visieteksten ook precies dat: een opvatting die bij een papieren belofte blijft.

Het Engelse woord vision spreekt echter meer tot de verbeelding… dit insinueert ‘idee’, ‘revelatie’, of zelfs ‘droom’.

Een instelling (of de overheid!) moet de durf hebben te dromen… dromen over wat zou mogelijk zijn, welke dingen kunnen waargemaakt worden mits de juiste randvoorwaarden. De Nederlandse “Stichting ICT op school” publiceerde een tekst waarin het kant-en-klare recept staat voor een succesvolle e-leerimplementatie in je instelling… De navorming van docenten moet op niveau zijn, er moet voldoende hardware aanwezig zijn (PC-Kadee!), voldoende software (leeromgevingen, blogs, wikis…), maar ook leadership, netwerking (samenwerking), en een visie op waar je naartoe wil en hoe je daar wil geraken. Visie!

“Visie? (deel 1.)” verder lezen

Education, eLearning

Waarom gaat een leerkracht uit België naar de US om daar een paar dagen in hun onderwijs mee te draaien. Misschien heeft België dan toch niet het beste onderwijssysteem van gans de wereld. Of misschien moeten we niet alles geloven wat er over ons onderwijs wordt gezegd. Dat moeten we zeker niet en we mogen zeker niet blijven staan waar we nu staan, anders geraken we hopeloos achterop met ons onderwijs.

Je kan kinderen allerhande leerstof aanbieden, ze iets wiskundig laten oplossen, leren lezen en schrijven, maar onze basis competenties zijn we wel vergeten: hoe gaan we met elkaar om. Onze leerlingen zitten nog te veel op hun stoeltje en knikken braafjes ja als de juffrouw of meester de les geeft. Zijn er enkelen die een kritische vraag willen stellen, dan worden ze terug gefloten in de groep. Leren moet, een visie hebben niet. Dat ondervind ik meermaals in ons onderwijssysteem. Dan maar gepakt en kijken hoe het elders is.

Ik kwam terecht in een school in Anaheim, Californië, US. Geen gewone school, maar een school met blinde en slechtziende kinderen. Het eerste wat me opviel was dat ze les liepen met “gewone” kinderen en dat ze computerles kregen van een Juf Carol Anne. Computerles met blinden, niet alleen Braille, maar ook video montage en muziek maken met de computer. Video zou je zeggen, maar ze zien bijna niets??? “Education, eLearning” verder lezen

(sociaal) netwerk

Social Software is de voorbije jaren een ‘hot topic’ in diverse sectoren. We gebruiken ze al jarenlang (e-mail, nieuwsgroepen, instant messaging, virtual communities, multi-user games, …) en deze virtuele ontmoetings- en uitwisselingsplaatsen ondersteunen en versterken het sociale weefsel van onze reële leefwereld. “It makes the real world a bit easier”. Binnen het onderwijs werden deze nieuwe media wel eens onder de noemer ‘a-sociaal’ gekwalificeerd. Dit kan nooit het ‘persoonlijke ‘ contact tussen leerling/ student en leerkracht/docent vervangen en zal ons vervreemden in eenzame internetgebruikers, luidt de kritiek. Terwijl juist veel studies aantonen dat deze ontwikkelingen op het internet juist interessante mogelijkheden genereren om sociaal contact uit te breiden en bestaande netwerken te onderhouden. Dit is niet nieuw, het volstaat om al even te verwijzen naar de langstlopende virtuele gemeenschap op het net, nl. WELL.
“(sociaal) netwerk” verder lezen

Kansen voor vrije software in het onderwijs

De software waarover scholen beschikken is uitgebreid en divers van aard: bureausoftware, servertoepassingen, edutainment en educatieve software, geïntegreerde elektronische leersystemen, administratieve applicaties, etc. Aan de andere kant is ook het softwareaanbod zeer divers. Naast commerciële software is er ook een ruim aanbod aan freewareprogramma’s en vrije software.

De commerciële softwareleveranciers hebben de weg naar de scholen al langer gevonden. Via gerichte sensibilisering vanwege de Vlaamse overheid werd het freewareaanbod al eerder ontsloten. Maar vrije software in het onderwijs bleef vooralsnog onontgonnen terrein. Nochtans biedt vrije software veel voordelen voor de scholen en is het aanbod op kwaliteitsvlak zeker concurrentieel met de meeste commerciële alternatieven.

In een door het ministerie van onderwijs besteld advies pleiten 5 experts onomwonden voor de introductie en integratie van vrije software voor educatieve doelen. “Er bestaan geen gegronde redenen meer om een (op termijn doorgedreven) invoering van vrije software in het onderwijs nog langer uit te stellen. Dit moet in de eerste plaats gebeuren door stimulering en niet door verplichting.”, zo luidt de slotconclusie van het advies aan de onderwijsminister. “Kansen voor vrije software in het onderwijs” verder lezen

Het waarom van een digitale leeromgeving

Op verzoek van Smetty schrijft ook ondergetekende dus mee aan edublogs.be. Een fijn initiatief, vind ik, want de Vlaanderen kan m.i. een open communicatiestructuur waar samen wordt gereflecteerd over onderwijs best gebruiken: we kunnen immers altijd leren uit elkaars ervaringen.

Maar laat ik beginnen met mezelf even voor te stellen: i. is de naam, kerygma de persoonlijke blog en Gent.blogt het laatste projectje. Ik ben bezeten van schrijven, van onderwijs en van technologie. Deze laatste twee kan ik naar hartelust combineren in mijn job op Hogeschool Gent, als projectmedewerker digitaal leren.
Ik hou me binnen het Departement Lerarenopleiding bezig met het oude (Blackboard) en het nieuwe (Dokeos) digitale leerplatform, met ePortfolio’s en met het re-oganiseren van de interne communicatie.

In deze eerste post wil ik graag even ingaan op een vraag die me de afgelopen maanden vaak is gesteld: “Waarom zouden we een digitale leeromgeving gebruiken? Het doceren verloopt toch vlot zoals het nu gaat?” “Het waarom van een digitale leeromgeving” verder lezen

IM Software: Gratis tools. (deel 2)

Chat
Naast een blog infrastructuur zijn er andere dingen om een interactief gebeuren op te starten.
IM software is daarbij onontbeerlijk.
Even op een rijtje:

Skype: DE gratis oplossing om te audiochatten. De audiokwaliteit is superieur tov alle andere geteste systemen. Werkt via het P2P netwerk, en heeft daardoor betere kwaliteit.

MSN: het populairste IM systeem in Europa -let wel: in Amerika is het absoluut onpopulair, dus als je denkt aan een interactief project samen met andere landen: ‘be aware’-
De audiokwaliteit is laag en dat is gelijkaardig met de video. Chatten echter, doet het als de beste.
Msn werkt perfect tussen 2 pc’s, maar naar Mac toe is het helemaal niet functioneel.

YahooMessenger: Zelfde kenmerken als MSN, met die opmerking dat het perfect werkt tussen Apple en PC, en dat daarenboven videochatten tussen beide mogelijk is.

AIM van AOL: razend populair in Amerika. Mac compatibiliteit met de Apple versie ‘iChat’. Videochatten is mogelijk.

Een nieuw videochatting tool op de markt: Ineen. Werkt als Skype met VoIP (voice over IP)
“IM Software: Gratis tools. (deel 2)” verder lezen

Hoe een vraag een idee werd

Ik geef dit jaar, als onderdeel van mijn onderwijsopdracht, een reeks navormingen aan mijn collega’s. Het departementshoofd had mij voorspeld dat het een plezante ervaring zou zijn, en voorlopig kan ik dat alleen maar bevestigen. Het leverde mij zelfs een kleine opdracht op waar ik ontzettend naar uitkijk. En dat kwam zo:

Een collega nam na de start-up van een andere blog, die veel persaandacht heeft gekregen, contact met mij op. Zijn studenten maken elk jaar werkjes die passen binnen het onderwerp van die weblog (Gent en de regio). Hij vroeg zich af, of en hoe die werkjes daarin zouden kunnen passen.

Als lector aardrijkskunde heeft hij elk jaar studenten die een werkje maken over een aspect uit de regio. Jaar na jaar levert dat mooie werkjes op. Maar wat gebeurt er met die hersenspinsels? Niets eigenlijk. Als je er over nadenkt is het jammer hoeveel onderzoeken en bijdragen, door studenten geschreven, één keer gelezen worden, om nadien stof te vatten in de kelder van de bibliotheek. “Hoe een vraag een idee werd” verder lezen