SURF Onderwijsdagen 14-15/11 (deel 1)
Deze week mocht ik op studiereis naar de jaarlijkse conferentie van het Nederlandse SURF (www.surf.nl). Dit jaar was het thema van de Onderwijsdagen “Grenzeloze Impact”. Het programma staat online, en je vindt er van de meeste sprekers ook al de presentatieslides: handig.
Mijn interesse ging vooral uit naar internationalisering en methoden om op afstand samen te werken, zoals wiki, dus hier vinden jullie alvast de eerste drie verslagen van mijn selectie. Al bij al heb ik niet zoveel nieuws gehoord, de –voor mij- interessantste sprekers slaagden erin een fijne synthese te maken van de ontwikkelingen op kennis- en e-learninggebied.
De keynote ging vooral over het bedrijf van de spreker. Prof.Dr. Emile Aarts “Vice President & Scientific Program Manager of Philips Research Laboratories Eindhoven” kwam vertellen over zijn bedrijf, het belang dat dat bedrijf aan ondernemerszin hecht (entrepreneurialship) en het feit dat het onderwijs de mensen niet voorbereidt op een moderne carrière in de spitstechnologische onderneming van vandaag. (Hij sprak een paar keer over Philips’ “killer technologies”, en ik moest denken aan wat G. Kawasaki zegt over mannen en hun “killer gene“). Aarts vertelde nog iets moois over interdisciplinaire teams: dat men bij Philips geen vakidioten wil, maar –pakweg- wiskundigen, die ook -zeg maar- in een jazzband spelen. Maar bij de “knowledge in, patent out” strategie was hij me kwijt omdat het zo haaks staat op de Open Access idee.
Na de keynote volgden de parallelle sessies, waardoorheen ieder zijn/haar eigen pad kon uitstippelen. Mijn menu zag er zo uit:
Marijke Hezemans e.a.: “Wiki- en bloggebruik tijdens conferenties” ging vooral over een bezoek aan EDUCAUSE2006 in Dallas. Een groep “edutrippers”, afgevaardigden uit de onderwijspraktijk, bezochten deze grote conferentie met als doel een aantal vragen te beantwoorden, onder leiding van verschillende “eduguides”. Het resultaat werd dit jaar voor het eerst in een wiki bijeengebracht.
Een voorbeeld: één eduguide, Keith Russel, was aangesteld om informatie te verzamelen rond de nieuwe generatie digitale leeromgevingen. Hij maakte een voorbereiding op de wiki met 5 grote vragen, gaf zijn 14-koppige team een lijst van aanbevolen sessies mee en een paar richtlijnen over posten op de wiki. De wiki werd vooral gebruikt om te rapporteren, niet zozeer om in groep meningen uit te wisselen. De discussie tussen de auteurs speelde zich tijdens de conferentie zelf af. Vroeger werd er ook al ge-edutript naar EDUCAUSE, maar in 2006 is het de eerste keer dat het verslag via een wiki werd gemaakt en niet in boekvorm verschijnt.
Er was ook iemand die zichzelf “edublogger” noemde, maar dat bleek bij nader inzien de maker van de weblog Edutrip 2006 te zijn, met alles erop en eraan: podcast, vodcast, Flickr, Furl.
George Siemens, “Connectivism: A learning theory for a digital age” [slides, PDF]
- elearnspace www.elearnspace.org
- boek Knowing Knowledge www.knowingknowledge.com
- Connectivism: www.connectivism.ca
Van George Siemens valt er heel veel online te vinden, zijn nieuwe boek staat integraal online: in PDF-formaat, maar ook als wiki.
In deze interessante lezing zag ik wel wat parallellen met wat Fred Truyen vertelde op de Elise studiedag. Siemens gaf een overzicht van de bestaande theorieën over leren en kennis, en zei, als ik het goed begrijp, dat het nieuwe van zijn theorie, “connectivisme”, schuilt in de overtuiging dat kennis buiten het hoofd van het individu kan bestaan. De massa informatie waar een individu mee moet omgaan is zo groot en het tempo waarin we met nieuwe gegevens te maken krijgen, ligt zo hoog, dat een individu die informatie niet in zijn/haar hoofd kan houden, noch filteren. Daarvoor vertrouwen we op een netwerk. We kijken in Digg wat voor patronen er ontstaan. En hoewel we vroeger ook wetenschappelijke tijdschriften en netwerken van experten hadden, is de manier waarop we ermee omgaan toch zodanig veranderd, dat de klassieke instellingen, zoals universiteiten, onder druk komt te staan. De autoriteit van de docent komt onder vuur, want er zijn zoveel andere bronnen, het is nu voor meer mensen makkelijk om hun stem te laten horen, en er is een overvloed aan informatie beschikbaar voor lesgevers en leerlingen. De manier waarop we daarmee omgaan is “remixen”: voortborduren op wat iemand anders maakte.
Een greep uit de bedenkingen die ik meeneem uit deze presentatie:
- Het waardevolste wat een educatieve instelling nu te bieden heeft, is niet de leerinhoud: die “content” is snel achterhaald en vind je makkelijk elders. Het waardevolste goed van een instelling is de betekenisvolle en relevante discussie, de conversatie, het netwerk van experten rond die leerinhouden. Vergelijkbaar: de waarde van een krant is heel beperkt in tijd, een abonnement daarentegen verzekert je van een informatiestroom.
- Niet iedereen wil (altijd) zelfgestuurde instructie (self-directed learning), alleen wanneer iemand zich echt betrokken voelt bij een onderwerp, is zelfstudie de weg. Je hebt er motivatie voor nodig, de voorkennis is natuurlijk belangrijk, maar ook het onderwerp moet er zich toe lenen.
- De digitale leeromgeving is al gedateerd: de GSM is het leerobject van de toekomst (en de afsluitende spreker noemde de GSM de nieuwe portefeuille).
- Als één stem de stroom van informatie of de “learning space” domineert, werkt het niet meer. “Learning space” wordt dan “echo chamber”. Daarom moet de educatieve sector meer dan ooit vaardigheden als kritisch denken aanleren.
). Het is alleen spijtig als zo iemand niet in dialoog gaat over die expertise. Met of zonder de moderne middelen, maar natuurlijk zou ik het prachtig vinden als er meer briljante geesten aan het read&write Web zouden deelnemen.