Wordt universiteit/hogeschool een virtueel instituut?
Wilfred Rubens verwijst in zijn blog via-via naar een bijdrage van een Nederlandse consultant - Micky Huibregtsen - over de toekomstige rol van universiteiten in de kennismaatschappij: Universiteit op weg naar virtueel instituut.
De auteur vermeldt 3 belangrijke domeinen die aan het verschuiven zijn:
- De locatie van de universiteit verdwijnt: de universiteit komt naar de student en niet omgekeerd. De student wordt het centrum van de activiteiten en via elektronische weg zal de universiteit naar hem/haar toekomen.
- De levensfase waarop de universiteit zich richt is aan het verschuiven, waarbij de nadruk meer en meer verschuift naar het leven lang leren. Meer en meer moeten universiteiten (en volgens mij ook hogescholen) een aanbod brengen voor werkstudenten, deeltijds studerenden, e.d.
- Universiteiten en hogescholen raken meer en nauwer betrokken (zelfs verweven) met andere actoren in de samenleving. De ivoren torens verdwijnen stilaan.
Als dit toekomstbeeld accuraat is, hoe moeten universiteiten en hogescholen zich hierop voorbereiden? Zal het echt zo’n vaart lopen? Je kan je bij elk van de drie domeinen vragen stellen, natuurlijk.
- Bij het eerste kan je bedenken dat dit argument misschien te sterk de individuele student vooropstelt als klant van het hoger onderwijs. Wat doe je dan met sociale aspecten van leren, of met de beleving van de student aan de universiteit/hogeschool?
- Bij het tweede is het inderdaad zo dat er een groeiende nood is aan levenslang leren, gebaseerd op aspecten van je werksituatie of een veranderende maatschappij, maar dat leren is vaak van secundair belang (naast werk en familie). Het lijkt me nuttig dat er altijd een periode blijft waarin studeren op de eerste plaats staat, waarbij je je gedurende een aantal jaren echt kan concentreren op een bepaald domein waarin je je echt wil verdiepen.
- Bij het derde kan je je de vraag stellen of het niet van groot belang is dat er ook een groep wetenschappers kan bezig zijn met vragen en thema’s die niet onmiddellijk relevant zijn voor de maatschappij, of voor andere actoren, zoals het bedrijfsleven. Hebben we niet een klein ivoren torentje nodig, waar je je af en toe mag terugtrekken en met heel wilde of onrealistische ideeën bezig zijn?
Al bij al lijkt mijn conclusie te zijn dat een universiteit of hogeschool van alles een beetje moet doen, en een gezonde mix moet vinden op de drie domeinen. Graag reacties…
