Een portfolio: een inleiding

Zoals ik in mijn eerste post al heb verteld, is een deel van mijn job het opzetten van een project rond portfolio’s op het Departement Lerarenopleiding van de Hogeschool Gent. We zijn dit semester gestart met een proefproject rond stagebegeleiding via ePortfolio’s: een zevental studenten 3e jaar Leraar Lager Onderwijs hebben voor hun laatste stageperiode hun portfolio’s elektronisch bijgehouden.
Vorige week was er evaluatie van dit project. De resultaten waren op zijn minst interessant en verrassend te noemen en waren meteen de aanzet voor deze artikelreeks rond ePortfolio’s
Vandaag wil ik graag een achtergrond schetsen ivm. deze fameuze ePortfolio’s. In een tweede artikel zal ik dieper ingaan op de manier waarop dit project werd opgezet binnen onze hogeschool, en tenslotte zal ik in een derde artikel de resultaten van dit project bespreken.

First things first, echter: wat is een ePortfolio?

Het begrip portfolio stamt oorspronkelijk uit kunstkringen: een kunstenaar (of bij uitbreiding een model, architect,of eender wie met creatieve zaken bezig is) verzamelt en presenteert in deze map zijn of haar werk. De bedoeling is de kwaliteiten van de betrokkene zo gedocumenteerd mogelijk weer te geven.
Sinds enige tijd is het concept portfolio ook in het onderwijs in zwang geraakt: studenten presenteren zichzelf, hun ervaringen en hun vaardigheden door middel van een portfolio. Ook niet-schoolse aspecten of elders verworven kennis krijgen in portfolio’s de nodige aandacht.

Een vijftal elementen komen steeds terug in de literatuur hieromtrent en vormen de kern van een onderwijsportfolio: (1) het gaat om een verzameling van werk van een student, dat (2) door de student zelf werd samengesteld en dat (3) de ontwikkeling van deze student documenteert. (4) De student reflecteert aan de hand van dit portfolio en wordt hierin (5)begeleid door een docent.

Harm Tillema onderscheidt (2000) vijf types van portfolio’s:
1. Dossierportfolio: sterk sturend en controlerend karakter. Er is geringe betrokkenheid van de student, die vooral op tijd de bewijsstukken moet inleveren. Dit portfolio wordt bijgehouden ifv. Een toekomstige beoordeling
2. Gedragsportfolio: meer studentgestuurd. De geleverde prestaties staan centraal. De student levert bewijzen af van wat hij binnen een bepaalde periode heeft gepresteerd en verworven.
3. Sollicitatieportfolio: nauw verwant met type 2, maar richt zich expliciet op een toekomstige sollicitatieprocedure.
4. Ontwikkelinsgprofiel: zeer sterk studentgestuurd. Er wordt systematisch door de student teruggeblikt op het eigen handelen. Deze elementen worden geanalyseerd en geëvalueerd. De docent treedt op als een coach die de student begeleidt in de weg naar zijn/haar persoonlijke doelstellingen
5. Reflectieportfolio: opnieuw zeer sterk studentgestuurd en sluit bovendien nauw aan bij type 4. Het verschil is echter dat de invalshoek van reflectie en begeleiding hier nog zwaarder doorweegt.

Wanneer de student zijn portfolio elektronisch bijhoudt, is er sprake van een ePortfolio: een web-based information management system, zoals dat heet.
Er wordt gebruik gemaakt van hyperlinks om de lineaire structuur van schriftelijk materiaal te doorbreken. Dit maakt een ePortfolio aangenamer en meer afwisselend voor de lezers dan een klassiek portfolio.
Een ander bijkomend voordeel is dat de docent de evolutie van een ePortfolio van zeer dichtbij kan volgen, en dit was meteen één van de voornaamste redenen waarom wij dit proefproject rond stagebegeleiding hebben opgezet op Hogent.

Info:

Software :
De ePortfolio-software die wij gebruiken is OSPI, wat staat voor Open Source Portfolio Initiative, een initiatief dat in 1995 gelanceerd door de universiteit van Minnesota Duluth. Alle documentatie en downloads zijn beschikbaar op de OSPI-website.

Bronnen voor artikel:
* Assessment in onderwijs – F. Dolchy e.a. – Lemma 2002
* The Electronic Portfolio Boom: What’s it all about?- T. Batson- http://www.campus-technology.com
* Glossary

Verder lezen over ePortfolio’s:
* Electronic Portfolios: site van Dr. Helen Barrett
* Electronic Portfolios – A chapter in Educational Technology; An Encyclopedia to be published by ABC-CLIO, 2001.
*Electronic Portfolios resources

Eén gedachte over “Een portfolio: een inleiding”

  1. Ik weet niet hoe ik aan een inleiding moet beginnen. Ik volg Zakelijk Nederlands, daar ik Franstalig ben. In de inleiding vragen ze of wat ik verwacht wat Zakelijk Nederlands inhoud, maar daar ik Franstalig ben, zou ik niet weten hoe ik daar aan moet beginnen. Hebben jullie tips daarover ?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

 

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.